Ivan Sabolić
Figura (Luđakinja), 1956.
bronca
35 x 25 x 70 cm
MG-2440

Ivan Sabolić (1921. – 1986.) pripada poslijeratnoj generaciji kipara koja je u potrazi za izlaskom iz dominantnog narativa angažirane umjetnosti socrealizma. Rano je počeo s pojednostavljivanjem figurativne forme, no ljudski lik ostaje dominantna kipareva odrednica kroz sve faze stvaralaštva. U portretu nastoji uhvatiti bit subjekta u reduciranoj formi.
Skulptura „Luđakinja, unatoč glatkoj i mirnoj površini skulpture, u nabujaloj, voluminoznoj deformaciji oblika tijela očituje unutarnju napetost subjekta, koju potencira odabir teme. Ležeća, nalakćena figura nastaje 1956. i odražava Sabolićevu težnju za čistoćom forme i suptilnim ritmom, dok tematski lik Luđakinje otkriva svu tragičnost ljudskog postojanja.
Ovakav prikaz „luđakinje“ suprotstavlja se tradicionalnim stereotipima gdje je ludost, odnosno razne reinterpretacije mentalnih poteškoća i problema, bila prikazivana kao devijantna manifestacija dubljih emotivnih stanja, a likovi luđaka smatrani marginaliziranim društvenim subjektima. Sabolić ovdje koristi lik žene na način koji je i suptilan i snažan otvarajući prostor za dublju refleksiju o ulozi žena i percepciji ludosti u društvu. Njegova „Luđakinja“ istovremeno prikazuje unutarnju napetost i vanjsku smirenost istražujući granice
između normalnog i abnormalnog, te propitujući društvene norme koje definiraju i ograničavaju individualni identitet.

Tekst: Marta Radman, kustosica Nacionalnog muzeja moderne umjetnosti © Nacionalni muzej moderne umjetnosti, Zagreb
Foto: Goran Vranić © Nacionalni muzej moderne umjetnosti, Zagreb